Holland Herrijst

De zuivering van Zuid-Celebes

crimineel verleden. De eerste zuiveringsactie kan dus zonder de hulp van de bevolking worden uitgevoerd. Wel zullen drie geheime agenten zich onopvallend tussen de menigte mengen inmiddels van te voren afgesproken tekens helpen bij de identificatie van de gezochte terroristen.

Tussen 03.00 en 04.30 uur hebben eenheden van de Speciale Troepen met tussenpauzen van een half uur het Matoeangin-kamp in uiteenlopende richtingen verlaten, volkomen geruisloos en even onzichtbaar als zwarte katten in een stikdonkere nacht. Troep I en II stand onder commando van respectievelijk de S.M.I.'s* H. Dolkens en J. Wolff. De commandostaf wordt geleid door de S.M.I. W. Uitenbogaard. Drie kundige sergeant-majoors, bijgestaan door een uitgelezen garde van dertien sergeanten. Als commandant is Westerling de enige officer bij de Speciale Troepen. Op dit moment is hij zeer gespannen. Hij is onderweg naar zijn commandopost en wordt overspoeld door sombere gedachten: de grote schoonmaak van de omgeving van Makassar is een zoort proef. Het al of niet slagen van zijn plan de campagne voor de toekomst is afhankelijk van het success van deze eerste actie. Hij mag straks dus geen enkele fout maken bij de beoordeling van diegenen die voor hun daden moeten boeten. Westerling weet dat de, inheemse telefoon' (kabar angin) zijn werk zal doen, dat heel Celebes zal horen over de officier met de Topi merah (rode baret) en zijn mannen. Vertrouwen is even aanstekelijk als wantrouwen.

Om 05.15 uur hebben alle secties van de Speciale Troepen hun uitgangs posities bereikt. De mannen gaan plat op de grond liggen en houden zich absoluut stil. Hun gezichten zijn zwart gemaakt. Onbewegelijk, zonder te spreken, zonder te roken wachten ze op het actiebevel.

Er heeft zelfs geen hond aangeslagen en geblaft. Om 05.45 uur wordt op bevel van Westerling door de S.MI. Uitenbogaard het afgesproken lichtsignaal afgevuurd.

De actie is begonnen.

Terwijl de brens* de buitenkanten van de kampongs onder schot houden om ontvluchtingen te voorkomen, dringen de andere groepen de dorpen binnen. Hun opdracht luidt: de hele bevolking van alle in het operationele gebied gelegen kampongs te verzoeken om zich naar een central punt te begeven. Voor (echte) zieken, ouden van dagen en moeders met een kind aan de borst word een uitzondering gemaakt. De centrale verzamelplaats is de noord-westelijke kant van kampong Borong.

Om 09.15 uur is de operatie, die inmiddels aan negen terroristen het leven heeft gekost, voltooid. Westerling is tevreden. Hij wil immers geen gevechten. Het is altijd de bevolking die daar de dupe van is. Als er in een dorp tweeduizend inwoners zijn waarvan twitig terroristen en men gaat daar vechten, worden vrijwel altijd meer onschuldigen dan schuldigen getroffen. De kapitein wordt niet moe dit tegen zijn mannen te herhalen.

,,Dwing niet de onschuldigen om met de schuldigen een en dezelfde dekking te moeten zoeken. Geef ze niets gemeenschappelijks. Probeer altijd de schuldigen te scheiden van de onschuldigen."

Op de verzamelplaats worden de mannen gescheiden van de vrouwen en kinderen, welke laatsten niet alles van nabij hoeven mee te maken. Ze worden een eind verderop bijeen gebracht. Westerling zorgt er persoonlijk voor dat zij een plaats in de schaduw krijgen. Hij is vergezeld van twee tolken, die de plaatselijke taal en dialecten goed kennen en van een Penghulu. De vrouwen worden toegesproken. Zij hoeven niets te vrezen. Er zal hen geen haar worden gekrenkt. Het enige dat van hen wordt verlangd, is geduld. Als er iets is of als ze iets nodig hebben, kunnen ze zich gerust tot hun beschermers wenden. Het valt Westerling op dat de vrouwen en ook de kinderen rustig zijn. Geen sprake van de hysterische toestanden, die hij min of meer had verwacht. Is dit een gunstig of ongunstig teken? Westerling doet geen moeite om hier een antwoord op te vinden en loopt terug naar de mannelijke bevolking. Zijn mannen hebben orde op zaken gesteld. De bevolking zit op de grond in rijen van 50 tot 60 man. Een bewegingloos vierkant, onder schot van vier mitrailleurnesten.

Vorige Pagina

Volgende Pagina